Trong một hệ thống thang máy hiện đại, không chỉ động cơ hay tủ điều khiển mới đóng vai trò quan trọng. Đằng sau sự vận hành êm ái, dừng tầng chính xác và đảm bảo an toàn cho người sử dụng là sự phối hợp của nhiều loại cảm biến khác nhau. Trong bài viết này, Viethomelift sẽ giúp bạn hiểu rõ 3 loại cảm biến quan trọng nhất trong thang máy mà bất kỳ người sử dụng hoặc chủ đầu tư nào cũng nên biết.
Các cảm biến giúp thang máy ghi nhận trạng thái cửa, vị trí cabin, tải trọng và nhiều thông số vận hành khác, từ đó gửi tín hiệu đến bộ điều khiển để hệ thống hoạt động đúng theo thiết kế.
Thang máy là thiết bị vận hành tự động với tốc độ cao và yêu cầu độ chính xác lớn. Bộ điều khiển không thể “nhìn thấy” cabin hay cửa thang, vì vậy nó cần các cảm biến để thu thập thông tin thực tế.
Nhờ hệ thống cảm biến, thang máy có thể:
✔ Phát hiện người hoặc vật cản ở cửa.
✔ Xác định chính xác vị trí cabin.
✔ Điều khiển giảm tốc và dừng tầng.
✔ Kiểm soát tải trọng trong cabin.
✔ Hỗ trợ các chức năng an toàn và bảo vệ thiết bị.
Có thể nói, cảm biến chính là “giác quan” của hệ thống thang máy.

Đây là loại cảm biến mà người sử dụng tiếp xúc nhiều nhất trong quá trình ra vào cabin.
Thông thường, thang máy hiện đại sử dụng rèm hồng ngoại (light curtain) hoặc cảm biến quang học được lắp dọc theo mép cửa cabin.
Khi có người, tay, chân hoặc vật dụng cắt ngang vùng tia hồng ngoại, hệ thống sẽ gửi tín hiệu đến bộ điều khiển để:
✔ Ngăn cửa tiếp tục đóng.
✔ Hoặc mở cửa trở lại (tùy cấu hình hệ thống).
Cảm biến cửa giúp:
✔ Hạn chế cửa đóng vào người.
✔ Bảo vệ trẻ nhỏ và người lớn tuổi.
✔ Tránh kẹt đồ vật khi ra vào cabin.
✔ Giảm va chạm và hư hỏng cơ khí cửa.
Đây là một trong những hệ thống an toàn quan trọng nhất của thang máy hiện đại.
Bạn nên kiểm tra nếu gặp các hiện tượng:
✔ Cửa đóng mở thất thường.
✔ Cửa tự mở lại liên tục dù không có người.
✔ Cửa đóng quá nhanh.
✔ Thang báo lỗi cửa.
✔ Có tiếng va chạm khi cửa đóng.
Nguyên nhân thường gặp là bụi bẩn, lệch cảm biến, đứt dây tín hiệu hoặc hỏng bộ thu phát hồng ngoại.
Nếu cảm biến cửa bảo vệ người sử dụng thì cảm biến vị trí giúp thang máy biết cabin đang ở đâu trong giếng thang.
Tùy dòng thang máy, hệ thống có thể sử dụng:
✔ Cảm biến từ.
✔ Cảm biến tiệm cận.
✔ Encoder động cơ.
✔ Thiết bị đọc vị trí trên ray hoặc giếng thang.
Các tín hiệu này được gửi liên tục về tủ điều khiển.
Hệ thống vị trí giúp:
✔ Xác định vị trí hiện tại của cabin.
✔ Điều khiển tăng tốc và giảm tốc.
✔ Dừng đúng tầng theo thiết kế.
✔ Đồng bộ với hệ thống cửa tầng.
✔ Hỗ trợ vận hành êm ái hơn.

Khi cabin dừng lệch so với sàn tầng, người sử dụng có thể:
✔ Bị vấp ngã.
✔ Khó di chuyển xe đẩy hoặc xe lăn.
✔ Cảm thấy thang vận hành thiếu ổn định.
Đặc biệt đối với thang máy gia đình có người lớn tuổi, độ chính xác khi dừng tầng là yếu tố rất quan trọng.
✔ Cabin dừng cao hoặc thấp hơn sàn tầng.
✔ Thang rung khi dừng.
✔ Thang phải chỉnh lại vị trí nhiều lần.
✔ Hiển thị tầng không chính xác.
✔ Tốc độ giảm không đều.
Đây là hệ thống giúp thang máy biết trong cabin đang có bao nhiêu tải trọng.
Tùy thiết kế, cảm biến có thể được lắp tại:
✔ Sàn cabin.
✔ Khung cabin.
✔ Hệ thống treo cabin.
✔ Bộ đo lực trên cáp hoặc puly.
Khi tải trọng thay đổi, cảm biến sẽ gửi tín hiệu về bộ điều khiển.
✔ Xác định tải hiện tại trong cabin.
✔ Cảnh báo quá tải.
✔ Ngăn thang chạy khi vượt tải cho phép.
✔ Tối ưu điều khiển động cơ.
✔ Bảo vệ cáp và hệ thống cơ khí.
Khi tải vượt giới hạn, thang máy thường:
✔ Phát chuông cảnh báo.
✔ Hiển thị báo quá tải.
✔ Không đóng cửa hoặc không khởi động.
Đây là cơ chế bảo vệ hoàn toàn bình thường nhằm đảm bảo an toàn và tránh hư hỏng thiết bị.
Câu trả lời là có.
Mặc dù các cảm biến có tuổi thọ cao, nhưng chúng vẫn có thể bị ảnh hưởng bởi:
✔ Bụi bẩn.
✔ Độ ẩm.
✔ Oxy hóa tiếp điểm.
✔ Rung động cơ khí.
✔ Lệch vị trí lắp đặt.
✔ Hỏng dây tín hiệu.
Trong quá trình bảo trì thang máy, kỹ thuật viên cần kiểm tra và vệ sinh toàn bộ hệ thống cảm biến để đảm bảo tín hiệu hoạt động chính xác.
Tại Viethomelift, việc kiểm tra cảm biến luôn là một phần quan trọng trong quy trình bảo trì định kỳ.
Đội ngũ kỹ thuật sẽ:
✔ Kiểm tra cảm biến cửa.
✔ Kiểm tra độ chính xác dừng tầng.
✔ Kiểm tra hệ thống tải trọng.
✔ Kiểm tra tín hiệu truyền về tủ điều khiển.
✔ Vệ sinh và cân chỉnh khi cần thiết.
Nhờ đó, thang máy luôn vận hành ổn định, êm ái và an toàn cho người sử dụng.
Mỗi loại cảm biến trong thang máy đảm nhận một chức năng khác nhau nhưng đều có vai trò rất quan trọng trong việc đảm bảo hệ thống hoạt động đúng theo thiết kế.
Khi sử dụng thang máy, đừng chỉ quan tâm đến động cơ hay thiết kế cabin. Một hệ thống cảm biến hoạt động chính xác mới là nền tảng giúp thang máy vận hành an toàn, ổn định và bền bỉ theo thời gian.

Nếu bạn đang tìm kiếm giải pháp thang máy hiện đại với thiết kế đồng bộ từ cabin đến bảng gọi tầng, Viethomelift luôn sẵn sàng đồng hành, mang đến những sản phẩm chất lượng cao và phù hợp với mọi phong cách kiến trúc.
----------------------------------------------
CÔNG TY TNHH THANG MÁY NHÀ VIỆT – TIỆN NGHI ĐẬM CHẤT VIỆT